Przywiązanie lękowe czy partner unikający?

Przywiązanie lękowe to stan, który niewłaściwie kształtuje związek. Inną skrajnością jest ta, w której partner przyjmuje postawę unikającą.
Przywiązanie lękowe czy partner unikający?

Ostatnia aktualizacja: 03 lipca, 2022

Przywiązanie lękowe to relacja, w której w związku z ukochaną osobą (w kontekście pary) dominuje niepokój, zaborczość i niepewność. W zasadzie jest to spowodowane nierozwiązanymi problemami u tego, kto ustanawia tego typu łącze. Jednak zdarzają się sytuacje, w których niespokojne zachowanie jest również wyzwalane lub podsycane przez drugiego partnera.

Mówi się, że osoby paranoiczne często są prześladowane. Podobnie dzieje się, gdy występuje przywiązanie lękowe. Chociaż istnieje podstawowa niepewność, osoba, która ją czuje, nie jest tą samą osobą, która ją pielęgnuje lub wyzwala. Innymi słowy, partner może wywołać niepokój w mniej lub bardziej zdrowym przywiązaniu.

Nie jest łatwo odróżnić przypadek przywiązania lękowego od takiego, w którym partner unika i wywołuje niepokój. Z tego samego powodu wiele osób w takich sytuacjach nie potrafi odpowiedzieć na pytanie: czy to moja niepewność powoduje, że niepokoi mnie mój partner, czy to zachowanie partnera sprawia, że jestem zaniepokojony?

Normalny niepokój, o którym mówiliśmy, to niepokój, który wszyscy odczuwają i wszyscy musimy być tego świadomi.  Wymaga on, by konstruktywnie stawiać mu czoła i twórczo używać go tak, jak pierwotnie używał go jaskiniowiec, aby rozwinąć moc myślenia, a tym samym przeżyć w konflikt ze zwierzętami.

-Rollo maj-

Kobieta z partnerem. Przywiązanie lękowe

Niespokojne przywiązanie

Przywiązanie lękowe, zwane również przywiązaniem ambiwalentnym, to forma przywiązania, w której jednostka ma wielkie pragnienie intymności ze swoim partnerem, ale jednocześnie odczuwa głęboki lęk przed jego utratą. To uczucie prowadzi do lękliwej interpretacji wszelkich przejawów, choćby minimalnych, zdystansowania się lub odrzucenia. To ludzie, którzy mają wielką zdolność do intymności ze swoim partnerem i czują się bardzo blisko nich.

Osoba niespokojna wierzy, że niektóre zachowania jej partnera oznaczają dystansowanie się lub odrzucenie, nawet jeśli tak nie jest. W związku z tym mają tendencję do nieufności wobec swojego partnera i reagują w nieproporcjonalny sposób na ich całkowicie normalne zachowanie.

W takich przypadkach reakcja partnera jest niezwykle ważna. Najlepiej byłoby, gdyby przyjęli postawę wyrozumiałą i zrozumieli, że lęk partnera wynika z głębokiej niepewności i często nierozwiązanej traumy. Osoba przywiązana z niepokojem potrzebuje od partnera więcej ciepła i bezpieczeństwa. Jeśli partner nauczy się dawać jej pewność siebie, jej lęk się zmniejszy.

Spust niespokojnego przywiązania

Istnieje kilka sytuacji, które wywołują tę niepewność i strach w niespokojnej osobie. Może znajdować się w umyśle cierpiącego, ale reaguje również na pewne bodźce zewnętrzne. Przyjrzyjmy się niektórym procesom umysłowym ludzi, którzy cierpią z powodu lękowego przywiązania. Mają tendencję do:

  • Myślenia o partnerze przez większość dnia.
  • Idealizowania partnera, przeceniania jego mocnych stron i bagatelizowania jego wad.
  • Niepokoju, gdy partnera nie ma obok.
  • Myślenia, że nigdy nie będą w stanie pokochać innej osoby.
  • Wytrzymywania toksycznej dynamiki, aby nie porzucić związku.
  • Bycia wyczulonym na reakcje partnera.
  • Lęku przed zdenerwowaniem partnera.
  • Strachu przed porzuceniem przez partnera.
  • Boją się wyrażać siebie i okazywać gniewu na partnera.

Partner unikający

Ktoś z niespokojnym przywiązaniem potrzebuje partnera, który zadba o jego niepewność i lęki, a nie je spotęguje. Jednak partner unikający robi właśnie to: zwiększa niepokój i wzmacnia ten rodzaj szkodliwego przywiązania. Często mogą to robić, nawet nie zdając sobie z tego sprawy. Z drugiej strony mogą zmienić to w mechanizm władzy.

Partner unikający to taki, który ucieka lub milczy w obliczu konfliktu. To także ci, którzy starają się szybko rozwiązywać problemy, bez zagłębiania się w to, co się naprawdę dzieje. Mogą wszystko intelektualizować, zapobiegając powstawaniu jakichkolwiek emocji. Co więcej, mogą stać się zirytowani lub nieswojo, gdy ich partner płacze lub okazuje cierpienie.

Inną cechą charakterystyczną tego typu osób jest brak dyspozycyjności emocjonalnej. To naprawdę szkodliwe dla osoby niespokojnej mieć partnera, który tak naprawdę nie widzi zależności lub nienawidzi zaangażowania. Upiera się natomiast, że chce związku „bez zobowiązań”. Także ci, którzy wyśmiewają lub pomniejszają emocje. Ten rodzaj zachowania zwiększa niepewność u ich niespokojnych partnerów.

Kobieta pociesza partnera

Czy to ja, czy to oni?

Często trudno jest stwierdzić, czy para składa się z jednego partnera, który cierpi na chroniczne przywiązanie lękowe, a drugi nie jest w stanie poradzić sobie z ich niewłaściwym zachowaniem. Lub, jeśli jeden z partnerów ma normalne przywiązanie, ale staje się niespokojny, ponieważ jego partner mówi i robi rzeczy, które zwiększają jego nierozwiązane niepewność.

Aby odpowiedzieć na pytanie, czy w niekomfortowym związku dominuje niespokojne przywiązanie czy zachowanie unikające, ważne jest, aby zidentyfikować rodzaje lęków, które są całkowicie uzasadnione:

  • Obawiam się, że ich partner nie chce się zaangażować.
  • Strach, że konflikt nigdy nie zostanie w pełni rozwiązany, ponieważ ich partner nie chce się z nim zmierzyć.
  • Obawianie się, że partner nie zostanie wysłuchany lub zrozumiany.
  • Strach przed byciem bezbronnym ze swoim partnerem.

Jeśli którykolwiek z tych obaw jest obecny, prawdopodobnie jest to spowodowane unikającym partnerem. Inne lęki, szczególnie gdy są wyjątkowo intensywne, takie jak lęk przed utratą partnera, mówią o przewadze przywiązania lękowego w związku, a nie partnera unikającego.

Co robić w takich przypadkach?

Styl przywiązania jest czymś, co głęboko naznacza ludzi w ich dorosłym życiu. Nie oznacza to jednak, że nie można tego poprawić. Niezależnie od tego, czy styl unikania powoduje niepewność, czy naprawdę istnieje lękowe przywiązanie, terapia par może pomóc nawiązać skuteczną komunikację i odbudować (lub zbudować) zdrową więź emocjonalną.

Z drugiej strony terapia indywidualna będzie najlepszą opcją, aby nauczyć się kontrolować konkretne objawy. Mogą być wśród nich negatywne myśli, trudności w radzeniu sobie z konfliktami czy rozwijanie empatii. Wreszcie, para nigdy nie powinna wahać się przed próbą rozwiązania swoich problemów, zanim ich związek zbytnio się pogorszy.

To może Cię zainteresować ...
Skutki toksycznego związku — jak sobie z nimi poradzić?
Piękno umysłu
Przeczytaj na Piękno umysłu
Skutki toksycznego związku — jak sobie z nimi poradzić?

Aby przezwyciężyć skutki toksycznego związku, musisz szukać wsparcia, wzmocnić poczucie własnej wartości i zadbać o siebie. Od czego zacząć?



  • Casullo, M. M., & Liporace, M. F. (2005). Evaluación de los estilos de apego en adultos. Anuario de investigaciones, 12, 183-192.
  • Salazar Gutiérrez, S. G., & Sotelo Castro, A. F. (2021). Influencia del apego adulto sobre la dependencia emocional en las relaciones de pareja de estudiantes universitarios.
  • Chicomin Torres, J. C. (2021). El apego inseguro en la infancia y su repercusión en las relaciones de pareja en adultos.