Hymeneusz - mityczny grecki bóg małżeństwa

30 października, 2020
Hymeneusz to jeden z najbardziej romantycznych bohaterów mitologii greckiej. Jego historia dotyczy poświęcenia dla małżeństwa.

Hymeneusz to mityczna postać symbolizująca małżeństwo.Nie wiadomo czy słowo hymen określające błonę dziewiczą pochodzi od imienia tego boga, czy też może odwrotnie. Bardziej prawdopodobna jest ta druga wersja.

Jak to zwykle bywa w mitologii greckiej, istnieje kilka wersji mitu o Hymeneuszu. Według jednej z nich był on synem Dionizosa, boga wina i płodności, oraz Afrodyty, bogini miłości i piękna. Inna wersja głosi, że narodził się ze związku Apollo, boga sztuki i muzyki oraz jednej z jego muz, najprawdopodobniej Kaliope – muzy poezji i elokwencji.

Jest jeszcze trzecia wersja powstania mitu o Hymeneuszu. Według niej, bohater ten nie jest bogiem, a śmiertelnikiem, synem Magnesa. Wszystkie trzy wersje wychwalają urodę młodzieńca. Podobno Apollo zakochał się w nim i nie chciał opuścić domu, w którym mieszkał.

Małżeństwo to główna przyczyna rozwodów”.

-Groucho Marx-

Akropol

Mityczny Hymeneusz

Opowieść o Hymeneuszu bazuje na założeniu, że był on śmiertelnikiem. Odznaczał się urodą, ale jego pochodzenie było niskie. Niestety zakochał się w córce bardzo bogatych Ateńczyków, co oznaczało zakazaną miłość, gdyż jego skromne pochodzenie wykluczało małżeństwo.

Podążał za dziewczyną bez jej wiedzy. Gdziekolwiek szła, szedł i on, podziwiając ją. Podsłuchiwał też jej rozmowy z innymi. W ten sposób dowiedział się, że wraz z innymi kobietami zamierzała iść na procesję do Eleusis, by złożyć ofiarę Demeter, greckiej bogini rolnictwa.

To tam młodzieniec miał okazję zbliżyć się do dziewczyny. W tym celu przebrał się za kobietę i dołączył do pochodu – mężczyznom nie wolno było brać w nim udziału. Uroda Hymeneusza pozwoliła mu bez problemu udawać płeć przeciwną.

Wykorzystana okazja

Statek z procesją wyruszył, ale został napadnięty przez piratów. Wzięli oni w niewolę kobiety i zaprowadzili okręt w odludne miejsce przy brzegu. Po zacumowaniu postanowili odpocząć i poszli spać. Hymeneusz wykorzystał te okoliczności, by zadziałać.

Młodzieniec ujawnił swoją tożsamość przed dziewczętami i zorganizował je. Zaatakowali piratów i udało im się ich pozabijać. Wówczas wybranka Hymeneusza zakochała się w nim.

Hymeneusz poprowadził okręt w bezpieczne miejsce. Następnie udał się do Aten, by opowiedzieć, co się stało. Ogłosił, że uwolni kobiety, jeśli w zamian dostanie pozwolenie na małżeństwo z ukochaną. Jego petycja została przyjęta, a przygotowania do ślubu ruszyły.

Kupidyn z latarnią Hymeneusza - rzeźba George'a Rennie

Jak mit stał się tradycją

Według mitu, wesele zostało starannie przygotowane. Nowożeńcy byli bardzo zakochani. W dniu ceremonii, zaraz po zawarciu małżeństwa, Hymeneusz upadł na ziemię. Umarł. Zarówno kobieta jak i zmarły wydawali odgłosy lamentu. Błagali bogów i opatrzność, by nie odbierano im szczęścia. Jednym z gości na weselu był Asklepios, bóg medycyny.

Poruszony płaczem pary, podjął resuscytację Hymeneusza. Od tamtej pory asystował przy wszystkich ślubach. Jego nieobecność uznawano za złą wróżbę dla pary. 

Dlatego też Grecy podczas ceremonii krzyczeli “Hymeneusz!”, “Hymeneusz!”. Była to forma życzenia szczęścia młodej parze.

 

Valbuena, A. I. F. (1999). El mito del himeneo celeste en la ópera romántica italiana. In Amor y Erotismo en la Literatura: Congreso Internacional Amor y Erotismo en la Literatura (pp. 313-322). Caja Duero.